Oczyść domowe skaleczenie lub otarcie naskórka i oceń, czy wymaga szycia

Zatamuj krwawienie bezpośrednim uciskiem, wypłucz piasek jałową solą fizjologiczną i sprawdź terminy ochrony przeciwtężcowej oraz wskazania do szycia.

Poradnik dotyczy drobnych, powierzchownych urazów. Krwawienie tętnicze lub nieustępujące po 10 min ucisku, rany głębokie, zabrudzone ziemią, ugryzienia zwierząt oraz urazy dłoni z drętwieniem wymagają pilnej pomocy lekarskiej.

Cztery kroki czystego zaopatrzenia drobnego urazu

  1. 01

    Zatamuj krwawienie uciskiem przez jałowy kompres i unieś kończynę

    Umyj lub zdezynfekuj ręce, załóż rękawiczki i uciśnij ranę jałowym gazikiem przez 5–10 minut bez ciągłego podglądania, czy krew przestała lecieć.

  2. 02

    Wypłucz zanieczyszczenia letnią wodą bieżącą lub 0,9% NaCl

    Piasek i drobinki kurzu wypłucz strumieniem soli fizjologicznej z ampułki, a następnie zastosuj nowoczesny, bezalkoholowy antyseptyk do ran (np. z oktenidyną lub poliheksanidem).

  3. 03

    Dobierz opatrunek nieprzywierający do sączącego otarcia

    Na rozległe otarcie naskórka połóż opatrunek siatkowy (tiulowy) lub hydrokoloidowy pod gazik, aby podczas kolejnej zmiany nie zrywać świeżo narastającego naskórka.

  4. 04

    Oceń rozejście brzegów i historię szczepień przeciw tężcowi

    Jeśli rana zieje, ma powyżej 1–1,5 cm, leży na twarzy lub nad stawem albo od ostatniego szczepienia na tężec przy zabrudzeniu ziemią minęło ponad 5–10 lat, zgłoś się pilnie do lekarza.

Najczęściej zadawane pytania

Ile godzin od skaleczenia lekarz ma na pierwotne zeszycie czystej rany ciętej?

Najlepsze warunki do bezpiecznego zeszycia rany są w ciągu pierwszych 6–8 godzin od urazu (na dobrze ukrwionej twarzy czasem nieco dłużej), dlatego nie zwlekaj z wizytą do następnego dnia.

Co zrobić, gdy w głębszej ranie tkwi odłamek szkła, metalu lub duża drzazga?

Nie wyciągaj na siłę głęboko wbitego ciała obcego – może ono tamować uszkodzone naczynie krwionośne; ustabilizuj je z boków jałowymi gazikami i zgłoś się do punktu chirurgicznego lub SOR.

Dlaczego rany po ugryzieniu przez psa, kota lub kleszcza traktuje się inaczej niż zwykłe skaleczenie?

Kłute rany kąsane wprowadzają groźne bakterie głęboko pod skórę i zawsze wymagają lekarskiej oceny pod kątem antybiotyku, tężca oraz kwalifikacji przeciw wściekliźnie.

Dowiedz się więcej

Powiązane poradniki i wyjaśnienia do tego zadania