Zabezpiecz głowę i mierz czas napadu drgawek bez wkładania przedmiotów do ust

Chroń głowę miękką kurtką lub dłońmi, obal szkodliwy mit wkładania łyżeczki czy palców między zęby i ułóż chorego na boku po ustąpieniu drgawek.

WEZWIJ 999/112 NATYCHMIAST, jeśli to pierwszy w życiu napad drgawek (lub u nieznanej osoby), napad trwa >5 minut, powtarza się drugi napad bez odzyskania świadomości, doszło do urazu/w wodzie, dotyczy kobiety w ciąży lub po napadzie nie wraca prawidłowy oddech!

Cztery zasady bezpiecznej asekuracji w napadzie drgawkowym

  1. 01

    Odsuń niebezpieczne przedmioty, podtrzymaj głowę miękkim podkładem i włącz stoper

    Podłóż pod głowę zwiniętą bluzę, poduszkę lub własne dłonie i odsuń krzesła oraz kanty stolika; spójrz od razu na zegarek, bo większość napadów ustępuje samoistnie w 1–3 minuty, a >5 minut to zagrożenie stanem padaczkowym.

  2. 02

    NIGDY nie wkładaj niczego między zęby i NIE przytrzymuj kończyn na siłę

    W trakcie fazy tonicznej języka nie da się „połknąć”, natomiast wpychanie łyżki, kluczy czy palców łamie zęby (grożąc ich aspiracją do płuc!) i rani ratującego, a blokowanie drgawek siłą może spowodować zwichnięcie barku lub złamanie.

  3. 03

    Zaraz po ustaniu drgawek oceń oddech i ułóż w pozycji bocznej bezpiecznej

    Gdy mięśnie zwiotczeją, udrożnij drogi oddechowe, sprawdź obecność prawidłowego oddechu i obróć chorego delikatnie na bok, aby ślina lub krew z przygryzionego policzka swobodnie wypłynęły na zewnątrz.

  4. 04

    Pozostań spokojnie przy chorym w fazie splątania ponapadowego

    Po napadzie mózg jest skrajnie wyczerpany – chory bywa senny i zdezorientowany przez kilkanaście minut; nie potrząsaj nim, nie podawaj od razu picia ani tabletek doustnych do pełnego powrotu świadomości.

Najczęściej zadawane pytania

Co zrobić przy drgawkach gorączkowych u małego dziecka w domu?

Zachowaj spokój, ułóż dziecko bezpiecznie na boku na miękkim podłożu (nie wkładaj nic do buzi i nie zanurzaj w wannie!), spójrz na zegarek i wezwij 999/112 – pierwszy epizod drgawek gorączkowych zawsze wymaga pilnej oceny lekarskiej.

Czy u pacjenta ze zdiagnozowaną padaczką opiekun może podać przepisany przez neurologa lek przerywający napad?

Wyłącznie wtedy, gdy neurolog wystawił indywidualny pisemny plan ratunkowy dla tego pacjenta (np. roztwór na śluzówkę policzka lub wlewkę po określonej liczbie minut napadu) i przeszkolił opiekuna.

Dlaczego nie wolno rozpoczynać uciskania klatki piersiowej w trakcie trwających jeszcze skurczów toniczno-klonicznych?

W trakcie szczytowej fazy napadu klatka jest sztywna, a usta mogą przejściowo sinieć z napięcia mięśni – ocenę oddechu pod kątem ewentualnej resuscytacji przeprowadza się natychmiast w sekundzie ustąpienia drgawek.

Dowiedz się więcej

Powiązane poradniki i wyjaśnienia do tego zadania

Rozpoznaj natychmiast objawy udaru mózgu (test UDAR / FAST) i wezwij 999 lub 112

Sprawdź opadający kącik ust, osłabienie jednej ręki i niewyraźną mowę, zapisz dokładną godzinę wystąpienia objawów i nie podawaj niczego doustnie.

Rozpoznaj objawy ostrego zespołu wieńcowego (zawału serca) i zabezpiecz chorego

Zwróć uwagę na gniotący ucisk za mostkiem promieniujący do żuchwy, lewego barku lub pleców oraz nietypową maskę zawału u kobiet, seniorów i diabetyków.

Wybierz właściwe miejsce pomocy po godzinach pracy POZ: NiŚOZ, SOR czy 999/112

Zaoszczędź wiele godzin stresu i uzyskaj szybszą pomoc: sprawdź godziny działania Nocnej i Świątecznej Opieki Zdrowotnej (18:00–8:00) oraz rolę triażu na SOR.

Udziel bezpiecznej pierwszej pomocy przy zasłabnięciu, omdleniu i utracie przytomności

Sprawdź przytomność i prawidłowy oddech przez 10 sekund, nie cucisz wodą ani nie sadzasz zemdlonej osoby i ułóż nieprzytomnego oddychającego na boku.

Zatamuj krwawienie z nosa z głową pochyloną DO PRZODU bez błędów z dzieciństwa

Zapomnij o odchylaniu głowy do tyłu: usiądź z tułowiem lekko w przód, uciśnij miękkie skrzydełka nosa przez pełne 10 minut z zegarkiem i schłodź nasadę.

Odróżnij kaszel efektywny od całkowitego zadławienia i wykonaj 5 uderzeń + 5 uciśnięć

Wiedz, kiedy zachęcać do kaszlu (bez poklepywania wyprostowanej osoby!), a kiedy natychmiast wykonać 5 uderzeń między łopatki w pochyleniu i 5 uciśnięć nadbrzusza.