Pierwsza pomoc przy złamaniach: błędy, które grożą kalectwem
Pierwsza pomoc przy złamaniach wymaga wiedzy, nie intuicji. Artykuł wyjaśnia, które błędy zagrażają życiu i jak prawidłowo udzielić pomocy.
Zapomnij o odchylaniu głowy do tyłu: usiądź z tułowiem lekko w przód, uciśnij miękkie skrzydełka nosa przez pełne 10 minut z zegarkiem i schłodź nasadę.
Krwawienie z nosa nieustępujące mimo 15–20 minut prawidłowego ucisku, bardzo obfite spływające po tylnej ścianie gardła, u osoby na lekach przeciwkrzepliwych, z zawrotami głowy/bladością lub po urazie głowy wymaga pilnej pomocy SOR lub 999/112.
Oddychaj spokojnie przez otwarte usta, a krew gromadzącą się w jamie ustnej wypluwaj do miski lub chusteczki – połykana przy odchylonej głowie krew silnie drażni żołądek, wywołuje wymioty i grozi zakrztuszeniem!
Uciskaj elastyczną część nosa tuż poniżej twardej części kostnej nieprzerwanie przez pełne 10 minut według zegarka (puszczanie co minutę „żeby sprawdzić, czy leci” zrywa tworzący się świeży skrzep!).
Zimny kompres pomaga odruchowo obkurczyć drobne naczynia splotu Kiesselbacha w przedniej części przegrody nosowej; po ustaniu krwawienia zmierz u dorosłego ciśnienie tętnicze krwi.
Nie wydmuchuj mocno nosa, nie dłub w nozdrzu, nie wpychaj do środka zwitków suchej waty lub chusteczek (przy wysychaniu odrywają skrzep!), unikaj gorącej kawy, schylania się i dźwigania.
Wypływ krwi lub wodnistego, podbarwionego płynu z nosa albo ucha po urazie głowy może być objawem złamania podstawy czaszki – nie zatykaj wtedy nozdrzy tamponem, tylko osłoń luźno jałową gazą i natychmiast wezwij 999/112.
Nawilżaj powietrze w sypialni (45–55%), pij odpowiednią ilość wody i stosuj apteczne maści lub spraye regenerujące śluzówkę nosa (np. z dekspantenolem, witaminą A lub kwasem hialuronowym).
Często towarzyszą skokom niekontrolowanego ciśnienia tętniczego lub przedawkowaniu/działaniu leków przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych – powtarzające się epizody zawsze omów z lekarzem POZ i laryngologiem.
Powiązane poradniki i wyjaśnienia do tego zadania
Pierwsza pomoc przy złamaniach wymaga wiedzy, nie intuicji. Artykuł wyjaśnia, które błędy zagrażają życiu i jak prawidłowo udzielić pomocy.
Pierwsza pomoc dla dzieci wymaga wiedzy opartej na faktach, nie mitach. Artykuł wyjaśnia, jak udzielać skutecznie i jakich błędów unikać w kryzysie.
Artykuł wyjaśnia, jak skutecznie dbać o zdrowie w domu poprzez codzienne wybory w kwestii diety, snu i aktywności fizycznej, obalając popularne mity.
Artykuł wyjaśnia, jak zatrzymać krwawienie szybko i bezpiecznie. Opisuje metody pierwszej pomocy, obalnia mity oraz wskazuje, czego unikać w nagłej sytuacji.
Jak szybko i tanio nauczyć się pierwszej pomocy? Artykuł wyjaśnia psychologiczne bariery, źródła darmowej wiedzy i praktyczne ćwiczenia do wykonania w domu.
Artykuł wyjaśnia, jak obserwować poziom cukru we krwi mądrze. Opisuje dostępne metody, obaluje mity i analizuje zagrożenia związane z obsesją na punkcie monitorowania glikemii.
Sprawdź opadający kącik ust, osłabienie jednej ręki i niewyraźną mowę, zapisz dokładną godzinę wystąpienia objawów i nie podawaj niczego doustnie.
Zwróć uwagę na gniotący ucisk za mostkiem promieniujący do żuchwy, lewego barku lub pleców oraz nietypową maskę zawału u kobiet, seniorów i diabetyków.
Zaoszczędź wiele godzin stresu i uzyskaj szybszą pomoc: sprawdź godziny działania Nocnej i Świątecznej Opieki Zdrowotnej (18:00–8:00) oraz rolę triażu na SOR.
Sprawdź przytomność i prawidłowy oddech przez 10 sekund, nie cucisz wodą ani nie sadzasz zemdlonej osoby i ułóż nieprzytomnego oddychającego na boku.
Wiedz, kiedy zachęcać do kaszlu (bez poklepywania wyprostowanej osoby!), a kiedy natychmiast wykonać 5 uderzeń między łopatki w pochyleniu i 5 uciśnięć nadbrzusza.
Chroń głowę miękką kurtką lub dłońmi, obal szkodliwy mit wkładania łyżeczki czy palców między zęby i ułóż chorego na boku po ustąpieniu drgawek.